Bo-Kaap

Op de steile onderste hellingen van Signal Hill, net boven het centrum van Kaapstad, tuimelt de Bo-Kaap („boven de Kaap”) de heuvel af in een mozaïek van snoepkleurige gevels en smalle geplaveide steegjes. Vroeger bekend als de Maleise Wijk, is het het historische hart van de Kaaps-Maleise cultuur: een overwegend islamitische gemeenschap die afstamt van tot slaaf gemaakte mensen en politieke ballingen die tijdens het Nederlandse bewind vanuit Zuidoost-Azië naar de Kaap werden gebracht, uit plaatsen als Java, Sumatra en Batavia.

De wijkindeling gaat terug tot de jaren 1760, toen Jan de Waal aan de voet van de heuvel rijen huurwoningen („huurhuisjes”) bouwde en die verhuurde aan de tot slaaf gemaakte en vrijgelaten arbeiders van de Kaap. Die gemeenschap, die bekend zou komen te staan als de Kaapse Maleiers, heeft naar men aanneemt bijgedragen aan de vorming van het vroege Afrikaans, en haar geloof wordt verankerd door de Auwal-moskee aan Dorp Street, gesticht in 1794 en erkend als de eerste moskee die in Zuid-Afrika werd opgericht. De befaamd kleurrijke huizen zijn een recentere traditie: bewoners zouden hun huizen in felle kleuren hebben geschilderd als uiting van vrijheid en eigendom, toen zij eindelijk panden konden kopen die zij lang alleen mochten huren — en wit moesten houden.

Volgens de South African Heritage Resources Agency telt de Bo-Kaap de grootste concentratie architectuur van vóór 1850 in Zuid-Afrika en is het de oudste bewaard gebleven woonwijk van de stad, waarvan de Kaaps-Hollandse en Georgian daklijnen nog altijd het achttiende-eeuwse stratenpatroon volgen. In 2019 verklaarde de regering een aantal van de locaties tot National Heritage Sites, formele erkenning voor een wijk die lang onder druk stond van gedwongen verhuizingen uit het apartheidstijdperk en, recenter, van gentrificatie. In het hart ervan is het Bo-Kaap Museum gevestigd in een huis dat rond 1768 werd gebouwd, ingericht als een negentiende-eeuwse islamitische gezinswoning en een van de oudste gebouwen in de buurt.